Kristallijn

(Crystalline)

Benaming voor een kristalrooster met een geordende, repeterende, molecuulstructuur

Nadere omschrijving

kristallijn vs amorf
kristallijn vs amorf

De eigenschappen van veel materialen worden behalve door de chemische samenstelling mede bepaald door de ordening van de basiselementen in het molecuulrooster.

We spreken over een geordende of een kristallijne structuur als de basiselementen volgens een vast patroon zijn gestapeld. Op het moment dat de plaats van één basiselement bekend is, kan de plaats van al de andere basiselementen worden voorspeld.

We spreken van een amorfe structuur als er geen orde in de structuur aanwezig is en het molecuulrooster niet repeterend kan worden opgebouwd.

Het ontstaan van een kristallijne of amorfe structuur wordt vaak bepaald door de snelheid waarmee een (gesmolten/vloeibaar) materiaal afkoelt en stolt. Snel afkoelen betekent ook snel stollen en levert een amorfe structuur. Gebeurt dat afkoelen langzaam dan krijgen de oorspronkelijk vrij bewegende bouwstenen de kans om een netjes geordende kristalstructuur te vormen.

In het algemeen gesproken vertoont een materiaal met een amorfe structuur een veel reactiever gedrag dan een materiaal met een kristallijne structuur.

De hoge afkoelsnelheid bij de productie van poederkoolvliegas en silica-fume levert de amorfe structuur en de hoge reactiviteit die daarvan het gevolg is. Dezelfde truc wordt ook gebruikt bij het granuleren van hoogovenslak . Bij het aftappen van de slak uit de hoogoven wordt deze snel afgekoeld door grote hoeveelheden water. Hierdoor krijgt de slak zijn amorfe structuur.

Normen/aanbevelingen/literatuur

  • NEN-EN 197, Cement

    • Deel 1: Samenstelling, specificaties en conformiteitscriteria voor gewone cementsoorten;
    • Deel 2: Conformiteitsbeoordeling;
    • Deel 4: Samenstelling, specificaties en conformiteitscriteria voor hoogovencementen met lage beginsterkte;
  • NEN 3550 Gewone cementsoorten volgens NEN-EN 197-1, met aanvullende speciale eigenschappen – Definities en eisen;

  • Cementsteen, Basis voor Beton.